Bu yazı, yedek alma ve geri yükleme işlemlerinin panelde nasıl yapıldığını anlatır. Koruma katmanlarının tamamı ve saklama süreleri için sonda bağladığımız tam rehbere geçebilirsin.

Yedek alma

Sol menüdeki Yedekler bölümünde Yedek Al düğmesiyle istediğin an anlık görüntü alırsın. Yedek; dünyaları, eklentileri ya da modları ve yapılandırmayı tek zip'te toplar.

Sunucu çalışırken de alınabilir: sistem önce dünyayı diske yazdırır, böylece yarım kalmış bir kopya oluşmaz.

Yedeğe etiket ver. Tarih zaten kaydediliyor; etiketi sebep için kullan (örneğin büyük güncelleme öncesi). Aylar sonra hangisinin ne olduğunu bu sayede ayırt edersin.

Büyük bir dünyada yedek alma birkaç dakika sürebilir. İlerlemeyi Konsol ekranından izleyebilirsin, liste birkaç saniyede bir kendiliğinden tazelenir.

Panelin Yedekler bölümü: Manuel Yedek kartı, etiket kutusu ve Yedek Al düğmesi, altında Geri Yükle düğmeli yedek listesi

Örnek bir sunucuda Yedekler bölümü. Etiket isteğe bağlıdır; listedeki her yedek oradan indirilebilir ya da geri yüklenebilir.

Yedeğin içinde ne var, ne yok?

Elle aldığın yedek sunucunun içeriğini kopyalar, ama her şeyi değil. Neyin girip neyin girmediğini bilmek, geri yüklemeden sonraki sürprizleri önler.

  • Girenler: Dünyalar bölümündeki bütün dünyalar (aktif olmayanlar, Nether ve End dahil), plugins ve mods klasörleri (dosyaları, ayarları ve verileriyle), config klasörü, güvenilir liste, OP listesi ve yasak listeleri.
  • Girmeyenler: Ayarlar bölümündeki sunucu ayarları (zorluk, oyun modu, görüş mesafesi gibi), Yazılım bölümünde seçili yazılım ve sürüm, kök dizindeki bukkit.yml ve spigot.yml gibi yazılım ayar dosyaları, günlük dosyaları ve daha önce aldığın yedekler.

Yani geri yüklediğinde dünya, eklenti verileri ve oyuncu listeleri yedeğin alındığı ana döner; Ayarlar bölümünde yaptığın değişiklikler ise yerinde kalır. Yedekten sonra güvenilir listeye eklediğin bir oyuncuyu geri yüklemeden sonra yeniden eklemen gerekir. Kök dizindeki yazılım ayar dosyalarını değiştirdiysen riskli bir işten önce onları Dosyalar bölümünden ayrıca indir.

Kaç yedek saklanır?

Aynı anda en fazla 10 manuel yedek saklayabilirsin; on birincisini alabilmek için eskilerden birini silmen gerekir.

Ayrıca sunucun açık olduğu her gün otomatik yedek alınır; yalnız en son otomatik yedek saklanır, daha eskiler yer açmak için temizlenir. Manuel yedeklerin bundan etkilenmez, hepsi kalır — saklamak istediğin bir anı elle yedekle.

Elle aldığın yedekler sunucunun kendi disk alanında durur; saklanabilecek toplam yedek de sunucunun disk alanı kadardır. Ekrandaki Yedek alanı çubuğu doluluğu gösterir. Alan büyüdüğünde seni bilgilendiririz ama yedek alma DURMAZ: geri dönüş noktaları alınmaya devam eder.

Yedeği zamanlamak: Görevler ve Zamanlayıcı

Ücretli paketlerde Yedek Al düğmesine her seferinde kendin basmak zorunda değilsin; yedeği bir göreve bağlayıp belirlediğin saatte aldırabilirsin.

  1. Sol menüden Görevler'e gir, Yeni görev'e bas, "Ne yapılsın?" sorusunda Yedek al'ı seç ve Görevi kaydet.
  2. Zamanlayıcı'da Yeni zamanlama ile bu görevi seç. Sıklık olarak Her gün, Haftanın günleri, Belirli aralıklarla ya da Tek seferlik seçeneklerinden birini, ardından saati belirle; saatler Türkiye saatidir.

Zamanlanmış yedek, elle aldığın yedeğin aynısıdır: sunucunun kendi diskinde durur ve 10'luk manuel yedek sınırına sayılır. Eskileri kendiliğinden silmez; 10 yedek dolduğunda görev atlanır ve sebebi görevin geçmişine yazılır. Sunucu o saatte kapalıysa ya da uykudaysa görev yine atlanır, bu yüzden saati sunucunun genelde açık olduğu bir zamana koy. Yerel yedekler her sunucuda ücretsiz olan 5 GB'lık disk alanını da doldurabilir; aşarsan yalnız aşan GB için aylık ödersin. Ücretsiz sunucularda zamanlanmış görevler kapalıdır.

Geri yükleme

Listeden bir yedeği seç ve Geri Yükle'ye bas. Sunucu güvenli biçimde durdurulur, mevcut dünyaların, eklentilerin ve eklenti ayarların o yedekteki hâliyle değiştirilir, ardından sunucu çalışıyorduysa yeniden başlatılır.

Geri yüklemeden önce bilmen gereken tek şey şu: bu işlem geri alınamaz ve o anki durumun üzerine yazar. Bu yüzden geri yüklemeden hemen önce mevcut hâlin için de bir yedek almak iyi bir alışkanlıktır — yanlış noktaya döndüğünü fark edersen geri adım atarsın.

İşlem yedeğin boyutuna göre birkaç saniyeden birkaç dakikaya kadar sürer; oyuncular bu sırada kısa süreliğine düşer. Sunucu durup yeniden başlar, ama geri yükleme yüzünden ikinci bir peşin saat tahsil edilmez.

Hangisini geri yüklemeliyim?

  • Az önce olan bir kaza (yanlış komut, silinen yapı): bulut geri dönüş noktalarına bak. Sunucun çalışırken yaklaşık yarım saatte bir nokta oluşur; en yakınına dönersen en fazla yarım saatlik ilerleme gider.
  • Bilerek saklamak istediğin bir an (büyük güncelleme ya da sürüm değişimi öncesi): elle yedek al ve etiketle. Otomatik yedekten yalnız en sonuncusu saklandığı için "üç gün önceki hâl" ancak elle aldıysan elinde olur.
  • Yazılım ailesi değiştireceksen: mevcut ailenin tüm içeriği zaten bir profile kaydedilir, aynı yazılıma döndüğünde geri gelir (yazılım değiştirme). Yine de öncesinde elle bir yedek almak en ucuz sigortadır.
  • Tek bir dosya ya da dünya söz konusuysa koca yedeği geri yükleme. Yedeği indir, ihtiyacın olanı içinden çıkar ve Dosyalar bölümünden yükle; kalan her şey yerinde kalır.

Örnek: ekonomi eklentisini güncellemeden önce ve sonra

Sekiz kişilik bir survival sunucusu düşün: oyuncuların bakiyeleri bir ekonomi eklentisinin veri klasöründe duruyor ve eklentinin yeni sürümünü kuracaksın.

  1. Yedekler bölümünde etiket kutusuna ekonomi-guncelleme yaz ve Yedek Al'a bas. İlerlemeyi Konsol'da izle; liste tazelenince adı tarih ve saatle başlayan, içinde etiketinin geçtiği yeni bir satır görürsün.
  2. Eklentinin yeni sürümünü kur ve sunucuyu yeniden başlat.
  3. Konsolda kırmızı hata satırları çıkıyor, oyuncular bakiyelerinin sıfırlandığını söylüyor. İki yolun var.
  4. Tam geri yükleme: az önceki yedeği seçip Geri Yükle'ye basarsın; dünya, eklentiler ve oyuncu listeleri yedeğin alındığı ana döner. Yedekten sonra yapılan inşaat da geri gider.
  5. Yalnız eklentiyi geri almak: sunucuyu durdur, yedeği indirip bilgisayarında aç. Dosyalar bölümünde eklentinin yeni jar dosyasını ve bozulan veri klasörünü sil; yedekteki eski jar'ı plugins klasörüne yükle, eski veri klasörünü zip yapıp aynı yere yükle ve Ayıkla de. Sunucuyu başlattığında bakiyeler geri gelir, dünyadaki yeni inşaat yerinde kalır.

Yedekten bu yana dünyada kayda değer bir değişiklik yoksa tam geri yükleme daha hızlıdır. Oyuncular uzun süre oynadıysa ikinci yol onların emeğini korur.

Sorun giderme

  1. Buluttan geri yükleme başlamıyor. Sunucu derin uykudayken (panelde durumu Derin uykuda görünürken) bu işlem çalışmaz; önce başlat, sonra noktayı seç (uyku modu).
  2. Yeni geri dönüş noktası oluşmuyor. Alan doluluğu buna sebep DEĞİLDİR: yedek alma alan yüzünden durdurulmaz. Nokta üretimi sunucu çalışırken olur — sunucu uykudaysa yeni nokta alınmaz, önce başlat.
  3. Yeni yedek alınamıyor. Elinde 10 manuel yedek varsa yenisi için önce birini silmen gerekir.
  4. "Çok sık" uyarısı alıyorsun. Yedek ve geri yükleme isteklerinin sayısı saatlik olarak sınırlıdır; arka arkaya çok istek gönderdiysen bir süre bekleyip tekrar dene.
  5. Seçtiğin bulut noktası geri yüklenmiyor. Ara noktalar bir tam yedeğin üzerine kurulur; aradaki halkalardan biri eksikse işlem, yanlış bir ana dönmek yerine hiç başlatılmaz. Listedeki tam yedeği ya da daha yeni bir noktayı seç.
  6. Bir bulut yedeğini silemiyorsun. Uyku arşivi ile en güncel geri dönüş noktası bilerek korunur; ayrıca bir geri yükleme sürerken silme geçici olarak kapalıdır.
  7. Ağ (proxy) sunucusunda yedek bulamıyorsun. Proxy'nin kendi dünyası yoktur; yedekleme ve geri yükleme ağa bağlı oyun sunucularının panellerinde yapılır (ağ kurma).
  8. Geri yükleme hiç başlamadan durdu. Panel her geri yüklemeden önce mevcut hâlin bir güvenlik kopyasını alır; bu kopya alınamazsa (çoğu zaman diskte yer kalmadığı için) işlem durdurulur ve dosyalarına hiç dokunulmaz. Konsolda böyle bir satır görüyorsan eski yedekleri ya da kullanmadığın dünyaları silip yeniden dene.

Sık yapılan hatalar

  • Geri yüklemeden önce mevcut hâli yedeklememek. Yanlış noktaya döndüğünü sonradan anlarsan geri adım kalmaz.
  • Yalnız otomatik yedeğe güvenmek. Otomatik tarafta en güncel sağlam kopya tutulur; günler öncesine dönmek istiyorsan o günün elle alınmış yedeği olmalı.
  • On tane etiketsiz yedek biriktirmek. Hangisinin hangi an olduğu ayırt edilemez hâle gelir.
  • Yedekleri hiç temizlememek. Yedek alma durmaz ama sunucunun kendisi yer sıkıntısına girebilir; kullanmadığın dünyaları ara sıra temizlemek iyi bir alışkanlıktır.
  • Bulut noktasını indirilebilir bir dosya sanmak. Bulut noktaları panelden tek tıkla geri yüklenir; indirebildiklerin elle aldığın yedekler ile Dünyalar ve Dosyalar bölümündeki içeriktir.

Sunucuyu silmeden önce

Bir sunucuyu kalıcı olarak sildiğinde o sunucuya ait yedekler de silinir. Bulut kopyaların sunucunun makinesinden bağımsız bir depolamada durur, elle aldıkların sunucunun kendi diskinde; ikisi de sunucu kaydına bağlıdır.

Bu yüzden silmeden önce saklamak istediğini bilgisayarına indir (önce sunucuyu bir kez başlat — derin uykuda indirme çalışmaz): Yedekler bölümünden bir anlık görüntüyü, Dünyalar bölümünden bir dünyayı ya da Dosyalar bölümünden tek tek dosyaları alabilirsin. Silme geri alınamaz.

Dosya Koruması, bulut geri yükleme noktaları ve hangi durumda hangi katmana güvenmen gerektiği için tam yedekleme rehberine geç.

Sık sorulan sorular

Etiketim neden eksik harflerle görünüyor?

Etiket yedeğin dosya adına eklenir ve dosya adında yalnız İngilizce harfler, rakamlar, tire ve alt çizgi kalır. Boşluklar tireye dönüşür, ç, ğ, ı, ö, ş, ü gibi harfler düşer: "büyük güncelleme" yazarsan adda "byk-gncelleme" görürsün. Kutu en fazla 24 karakter alır; buyuk-guncelleme-oncesi gibi kısa ve Türkçe harfsiz yaz.

Yanlış yedeği geri yükledim, geri dönebilir miyim?

Çoğu zaman evet. Panel her geri yüklemeden hemen önce o anki hâlin bir güvenlik kopyasını alır; listede adında geri-yukleme-oncesi geçen satır odur ve onu geri yüklersen işlemden önceki hâle dönersin. Bu kopyalardan yalnız en sonuncusu tutulur, bir sonraki geri yüklemede yerini yenisi alır. Saklamak istediğin anları bu yüzden yine kendin, etiketle yedekle.

Yedeği geri yüklemek sunucu sürümünü de eskiye çevirir mi?

Hayır. Yedekler listesinden geri yüklediğin bir yedek, Yazılım bölümünde seçili yazılıma ve sürüme dokunmaz. Bir sürüm yükseltmesini geri almak için eski sürüme dönmen ve yükseltme öncesi yedeği geri yüklemen gerekir; dönüştürülmüş dünyayı eski sürümde açmamak için dikkat edilecekleri sürüm yükseltme rehberinde anlattık.

Yedeğimi başka bir sunucuya taşıyabilir miyim?

Yedekler bölümüne dışarıdan yedek yüklenmez, ama içeriği taşıyabilirsin. Yedeği indir, içinden dünya klasörünü ayrı bir zip yapıp diğer sunucunun Dünyalar bölümünden yükle; eklenti klasörlerini Dosyalar bölümünden yerine koy. Adımları dünya taşıma rehberinde bulursun.

Sildiğim bir yedeği geri getirebilir miyim?

Hayır. Yedekler listesinden sildiğin yedek kalıcı olarak gider; panelin silmeden önce onay istemesi bu yüzdendir. Yer açmak için silmeden önce, ileride gerekebilecek bir yedeği bilgisayarına indir.